20’lik Diş Nedir? Belirtileri, Çekimi ve Tedavi Yöntemleri
İnsanlarda genellikle 17-25 yaş aralığında çıkmaya başlayan 20’lik ya da üçüncü azı dişler, çenenin arka kısmında yer alır. Çoğu zaman ağızda 20’lik dişler için yeterli alan olmaması nedeniyle bu dişler gömülü, yarı gömülü ya da eğik şekilde çıkabilir. Bu da çene yapısında baskı oluşturarak ağrı, şişlik, iltihap, çene kilitlenmesi gibi birçok probleme yol açabilir.
20’lik dişler bazı kişilerde hiçbir belirti göstermeden yıllarca fark edilmeyebilir. Fakat çoğu kişide çene yapısına uyumsuz olması nedeniyle çevredeki sağlıklı dişlerin zarar görmesine veya kemik dokuda kist oluşumuna neden olabilir.
Bu gibi riskler göz önünde bulundurularak gerekli görüldüğünde, 20’lik dişin cerrahi müdahale ile çekilmesi önerilir. Sizler için hazırladığımız bu yazıda, 20’lik dişlerin ne zaman ve neden sorun oluşturabileceğinden, hangi durumlarda çekilmeleri gerektiğinden ve güncel tedavi yaklaşımlarından söz edeceğiz.
20’lik Diş Nedir?
20’lik dişler, ağız içerisindeki en son ve genellikle en problemli çıkan azı dişleridir. Diş gelişiminin son evresinde ve genellikle 17 ila 25 yaş aralığında çenenin arka kısmında belirmeye başlarlar. Ancak çoğu kişide çene yapısında yeterli alan olmaması bu dişlerin düzgün bir şekilde çıkmasını engeller.
Bu durumda dişler gömülü, yarı çıkmış veya çevredeki dişlere baskı yapacak şekilde eğik bir pozisyonda büyüyebilir. 20’lik dişler sıklıkla ağrı, iltihaplanma, çene bölgesinde hassasiyet ya da çiğneme güçlüğü gibi şikayetlere yol açabilir. Bununla birlikte gerektiği takdirde 20’lik dişlerin cerrahi müdahaleler ile alınmaması diş kaybı, kist oluşumu ve diğer dişlerin dizilimini bozma gibi ciddi problemlere neden olabilir.
Her bireyde aynı şekilde gelişmeyen bu dişlerin durumu ancak bir diş hekimi muayenesi ile netleştirilebilir. 20’lik dişlerin gerektiğinde cerrahi yöntemlerle çekilmesi hem mevcut sorunların ilerlemesini engeller hem de ağız sağlığının korunmasına yardımcı olur.
Boğaziçi Diş Kliniği olarak 20’lik dişlerinizin durumunu titizlikle değerlendiriyor ve size özel tedavi planları oluşturuyoruz. Uzman hekimlerimiz en son teknolojiler ve cerrahi yöntemlerle 20’lik dişlerinizi güvenli bir şekilde çekerek ağız sağlığınızın korunmasına yardımcı oluyor.
20’lik Dişlerin Çıkma Yaşı ve Süreci
20’lik dişler, genellikle 17-25 yaş aralığında diş gelişiminin son aşamasında çıkmaya başlar. Ancak herkesin çene yapısı farklı olduğu için bu dişlerin çıkma süreci kişiden kişiye değişebilir. Bazı kişilerde bu dişler sorunsuz bir şekilde çıkarak ağızda herhangi bir ağrı ya da sıkıntı oluşturmaz.
Öte yandan çene yapısının yetersiz olduğu durumlarda 20’lik dişler gömülü, yarı gömülü veya eğik şekilde çıkabilir. Bu da çevredeki dişlerin zarar görmesine, iltihaplanmalara veya kist oluşumuna yol açabilir. Bundan dolayı dişlerin çıkma süreci ve yaşanılan zorluklar profesyonel bir diş hekimi takibi gerektirir.
20’lik Dişlerin Fonksiyonu ve Önemi
20’lik dişler, çiğneme fonksiyonunu destekleyen bir rol üstlenmiş olsalar da günümüz çene yapılarında genellikle gereksiz bir diş olarak kabul edilir. Çoğu insanın çenesinde bu dişler için yeterli alan bulunmadığından genellikle düzgün bir şekilde çıkamazlar. Fakat doğru bir şekilde çıkmaları durumunda diğer dişlere yardımcı çiğneme noktasında yardımcı olabilirler.
Yine de çene yapısındaki yetersiz alan ve olası sağlık problemleri nedeniyle 20’lik dişlerin çoğu zaman çekilmesi gerekebilir. Bu ileride oluşabilecek potansiyel komplikasyonların önlenmesine yardımcı olur. 20’lik dişlerin tedavi ve çekim sürecinde Boğaziçi Diş Kliniği’nin uzman hekimlerine başvurabilirsiniz.
20’lik Diş Belirtileri Nelerdir?
20’lik dişlerin çıkma süreci genellikle kişilerde çeşitli belirtilere yol açar. Bu dişlerin çıkmaya başlaması çoğu zaman rahatsız edici ve ağrılı bir süreç olabilir. Diş etlerinde, çene bölgesinde ve çevresindeki dokularda belirgin değişiklikler gözlemlenir.
Bazı kişilerde bu belirtiler hafif seyrederken bazı bireylerde ise çok daha belirgin ve zorlayıcı olabilir. 20’lik dişlerin çıkışı genellikle çenede yeterli alan bulunmaması nedeniyle daha karmaşık hale gelir. Bu durum hem dişin kendisini hem de çevresindeki dişleri de etkileyebilir. 20’lik dişlerin çıkması sürecinde oluşan belirtileri aşağıdaki gibi detaylandırabiliriz:
- Ağrı ve Sıkışıklık: 20’lik dişlerin çıkmaya başlaması çene bölgesinde ağrı ve baskı hissi yaratabilir. Bu dişin yerleşmeye çalıştığı sırada yaşanan normal bir durumdur.
- Şişlik ve Kızarıklık: Diş etlerinde şişlik ve kızarıklık 20’lik dişin çıkmaya başladığını gösteren önemli belirtilerden biridir.
- Ağızda Kötü Tat ve Koku: Dişin çıkma sürecinde diş etlerinin altında kalan enfeksiyonlar kötü tat ve kokuya neden olabilir.
- Çene Kilitlenmesi: Yeterli alan olmadan dişin çıkması çenede hareket kısıtlanmasına neden olabilir. Böyle durumlarda çene ağrısı ve sıkışıklık hissi yaşanabilir.
- Baş Ağrısı: Çene bölgesinde meydana gelen baskı çoğu zaman baş ağrısına yol açabilir.
- İltihaplanma: Dişin çevresindeki dokularda iltihaplanma enfeksiyon belirtisi olabilir. İltihaplanmalar dişin çıkış aşamasında sıkça karşılaşılan bir durum olarak bilinir.
Gömülü 20’lik Diş Belirtileri
Gömülü 20’lik dişler, çene kemiği içerisinde yeterli alan bulamadığı için düzgün bir şekilde çıkamayan dişlerdir. Bu durum da dişin sadece bir kısmının veya tamamının çene kemiği içinde kalması anlamına gelir. Gömülü dişlerin belirtileri yarı gömülü veya eğri çıkan 20’lik dişlere göre daha karmaşık ve ağrılı olabilir.
20’lik dişlerin gömülü kalması dişin tamamen görünmemesi nedeniyle fark edilememesine ve belirtilerinin daha sancılı geçmesine neden olabilir. Ancak ilerleyen zamanlarda daha belirgin ve rahatsız edici belirtiler meydana gelebilir. Gömülü 20’lik dişlerin neden olduğu rahatsızlıklar aşağıdaki gibidir:
- Çenede Sürekli Oluşan Ağrı ve Baskı: Gömülü dişler çene kemiği içinde yer değiştirirken çene bölgesinde uzun süreli ağrı ve baskı hissi oluşturabilir. Baskı ve ağrılar dişin çıkmaya çalıştığı ama yeterli alan bulamadığı durumlarda yaygın bir belirtidir.
- Şişlik ve Kızarıklık: Gömülü dişler diş etlerinde ciddi şişlik ve kızarıklığa yol açabilir. Dişin çevresinde yoğun bir iltihaplanma olduğunda bu belirtiler daha belirgin hale gelir.
- Enfeksiyon: Gömülü diş, diş etlerinde veya çevresindeki dişlerde enfeksiyonlara neden olabilir. Bu durum kişinin ağzında kötü bir kokuya yol açabilir.
- Ağız Açmada Zorluk: Gömülü dişin yerinden hareket etmesi veya çene kemiği içinde sıkışması çene ekleminde zorlanma ve ağız açmada güçlük yaratabilir. Bu belirtiler genellikle dişin konumuna bağlı olarak değişir.
- Baş ve Boyun Ağrısı: Gömülü 20’lik dişler, çenedeki sinirleri etkileyerek baş ağrısı, boyun ağrısı ve çene kilitlenmesine neden olabilir.
- Diş Etlerinde Kanama: Gömülü dişlerin çevresindeki diş etleri enfekte olduğunda kanamalar meydana gelebilir. Diş etindeki iltihaplanmalar diş etlerinin kolayca kanamasına neden olur.
20’lik Diş Ağrısı Neden Olur?
20’lik dişlerin ağrı yapma nedenleri kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. Yine de çoğu kişide bu dişlerin çıkmaya başlaması sırasında çene içinde yeterli alan olmaması nedeniyle ağızda baskı oluşur. Oluşan bu baskı dişin etrafındaki dokularda şişlik, iltihap ve ağrıya yol açar.
Ayrıca dişin gömülü veya eğik çıkması da komşu dişlere zarar vererek iltihaplanma riskini artırabilir. Dişin büyümesi sırasında diş etinde meydana gelen tahriş ve yaraların da ağrıya neden olabileceğini belirtmeliyiz.
Oluşan bu ağrı bazen çene eklemlerine kadar yayılabilir. Böyle durumlarda kişilerde baş ağrısı veya çene kilitlenmesi gibi ek sorunlara görülebilir. 20’lik dişin tedavi edilmemesi daha ciddi sorunlara yol açabileceğinden belirli şikayetlerin artması halinde uzman bir diş hekimine başvurulması önemlidir.
20’lik Diş Ağrısına Ne İyi Gelir?
20’lik dişlerin çıkma süreci çoğu zaman ağrılı bir süreç olabilir. Bu durumda oluşan ağrıyı hafifleterek süreci daha rahat bir hale getirmek için bazı tıbbi yöntemlere başvurulabilir. Öncelikle 20’lik dişlerin çıkma sürecinde bir diş hekimine başvurulması ağrının nedeninin doğru tespit edilmesi açısından en sağlıklı adımdır. Diş eti iltihabı, çevre dokularda baskı veya gömülü diş gibi faktörler farklı tedavi yaklaşımları gerektirebilir. Ağrı kesici ilaçlar ve antiseptik ağız gargaraları diş hekimi önerisiyle kullanılabilir.
Bununla birlikte acil durumlarda diş hekimine danışılmadan da evde bazı tedaviler uygulanabilir. Soğuk kompres, tuzlu suyla gargara ve yumuşak gıdalarla beslenmek bu noktada 20’lik diş çıkaran kişilerin evde kullanabileceği tedaviler arasında yer alır. Ancak geçmeyen veya şiddetlenen ağrılarda mutlaka profesyonel destek alınmalıdır.
Evde Uygulanabilecek Yöntemler
20’lik diş ağrısı yaşayan kişilerin çoğu ilk etapta evde uygulayabilecekleri pratik çözümlerle rahatlama arar. Soğuk kompres uygulanması bölgedeki şişlik ve ağrıyı geçici olarak hafifletebilir. Bununla birlikte tuzlu suyla yapılan düzenli gargara iltihap riskini azaltarak ağız hijyenine destek olur. Karbonatlı su veya adaçayı gibi antiseptik etkili bitkilerle yapılan diş bölgesi temasları da rahatlatıcı olabilir.
Evde uygulayabileceğiniz yöntemler arasında ağrılı bölgeye karanfil yağını pamukla temas ettirmeniz de yer alır. Doğal bir uyuşturucu etkisi gösteren karanfil yağı kısa süreli rahatlama sağlayabilir. Ayrıca sert ve sıcak yiyeceklerden kaçınılması çene üzerindeki baskıyı azaltacaktır. Yine de tüm bu yöntemlerin kişilere yalnızca geçici çözümler sunduğu unutulmamalıdır.Devam eden ağrılar, şişkinlik ve kızarıklıklar için mutlaka bir diş hekimine başvurulması en sağlıklı yaklaşımdır.
20’lik Diş Tedavi Yöntemleri
20’lik dişlerde oluşan sorunlar, kişinin yaşadığı belirtilere ve dişin konumuna göre farklı şekillerde tedavi edilir. Tamamen çıkan ve düzgün konumlanan 20’lik dişler için genellikle ağız hijyenine dikkat edilmesi ve dişin düzenli takip edilmesi yeterli olur. Fakat 20’lik dişlerin gömülü veya yarı gömülü şekilde çenede yer alabileceği de bilinir. Bu nedenle yarı gömülü veya tamamen gömülü dişlerde, enfeksiyon veya çevre dokulara baskı gibi durumlar söz konusuysa çekim gerekebilir.
Ağız içinde yirmilik diş için yer olduğu durumlarda bazen sadece diş etinin fazla büyümesi sonucu ağrı ve hassasiyet gelişebilir, yirmilik dişin çiğneme sistemine fayda sağlayacağı durumlarda dişin üzerindeki büyümüş(hipertrofik) diş eti kesesi ufak bir operasyonla düzeltilerek ağız içinde çiğnemeye katılabilir.
Dişin konumu ve kök yapısına bağlı olarak uygulanan müdahalenin türü de değişebilir. Kimi zaman süreç klasik çekimle tamamlanırken kimi zaman da cerrahi müdahale ile diş çekilir. Gömülü dişler genellikle lokal anestezi altında küçük bir operasyonla çıkarılır. Ayrıca iyileşme süreci hekimin yönlendirmesiyle kontrol altında tutulur.
Hangi çözüm uygulanırsa uygulansın süreç ve tedavi yöntemi diş hekiminin detaylı değerlendirmesiyle belirlenir. Bu süreçte doğru planlama mevcut sorunun çözülmesini sağlamakla birlikte olası komplikasyonların önüne geçer. Boğaziçi Diş Kliniği olarak 20’lik dişlerin tedavi sürecinde sizlere gereken tüm desteği sağlıyoruz. En güncel teknolojiler ile desteklenen uzman hekimlerimiz, durumu sizler adına en doğru şekilde planlayarak süreci kolaylaştırır.
20’lik Diş Çekimi Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler
20’lik diş çekimi sonrasında iyileşme sürecinin sağlıklı ilerleyebilmesi için bazı temel kurallara dikkat edilmesi gerekir. Özellikle ilk 24 saat içerisinde tükürmek, ağız çalkalamak veya pipet kullanmak kan pıhtısının yerinden oynamasına neden olabilir. Bu nedenle bu tür hareketlerden kaçınılması son derece önemlidir.
Aynı şekilde sıcak yiyecek ve içecekler yerine yumuşak ve ılık gıdalar tercih edilmelidir. Bununla birlikte sigara ve alkol kullanımı iyileşmeyi geciktireceği için mutlaka uzak durulması gerekenler arasında yer alır. Bölgenin enfeksiyon kapmaması adına ağız hijyenine özen gösterilmelidir. Fakat çekim bölgesinin temizlenmesi sürecinde sert hareketler gerçekleştirmemeye dikkat edilmelidir.
Şişlik ve hafif ağrı 20’lik diş çekiminden sonra beklenen etkiler arasındadır. Diş hekiminizin önerdiği şekilde soğuk kompres ve ilaç kullanımı diş çekimi yapılan bölgede rahatlık sağlar. Bu sürecin kişiler arasında farklılıklar gösterebileceğinin unutulmaması ve şüpheli bir durumda mutlaka diş hekimine başvurulması büyük önem taşır. Ayrıca süreç boyunca diş hekiminiz ile bağlantıda kalmanız doğru tavsiyeleri almanız açısından da önemlidir.
20’lik Diş Ne Zaman Çıkar?
20’lik dişler kişilerde genellikle 17 – 25 yaş aralığında çıkmaya başlar. Bu süreç kişiden kişiye değişiklik göstermekle birlikte bazen daha geç yaşlarda da ortaya çıkabilir. Çene yapısının uygunluğu, genetik faktörler ve genel ağız sağlığı bu zamanlamayı etkileyebilir. Bazı bireylerde ise 20’lik dişlerin çıkmadığı veya fark edilmeden gömülü kaldığı görülür.
20’lik Diş Kaç Günde Çıkar?
20’lik dişin çıkma süreci genellikle birkaç haftaya kadar sürebilir. Fakat kişiden kişiye bağlı olarak bu süre aylarca da uzayabilir. Dişin gömülü ya da yarı gömülü olması bu süreci daha ağrılı ve uzun hale getirir. 20’lik dişin doğru konumda ve şekilde çıkması ise süreci kolaylaştırır. Yaşanan ağrı ve şişlik gibi durumlarda mutlaka diş hekimine başvurulmalıdır.
20’lik Diş Ağrısı Nasıl Geçer?
20’lik diş ağrısını hafifletmek için soğuk kompres, tuzlu su ile gargara ve reçetesiz ağrı kesiciler kullanılabilir. Genellikle evde kullanılan bu yöntemler sadece geçici rahatlama sağlar. Dişin gömülü olması ya da iltihaplanması gibi durumlarda profesyonel tedavi gerekir. Kalıcı çözüm için diş hekiminin muayenesi ve önerileri önemlidir.
20’lik Diş Çekilmezse Ne Olur?
Gerekli durumlarda çekilmeyen problemli 20’lik dişler çevre dokulara ve komşu dişlere zarar verebilir. Zamanla iltihap, kist oluşumu veya çene yapısında bozulmalar meydana gelebilir. Ayrıca diğer dişlerin dizilimini bozarak ortodontik sorunlara da yol açabilir. Bundan dolayı 20’lik dişlerin gerektiğinde çekilmemesi ciddi sağlık problemleri ile sonuçlanabilir.
20’lik Diş Çekimi Sonrası Ne Zaman Normal Yemek Yenir?
Diş çekimi sonrası ilk 24 saat içinde yumuşak ve ılık gıdalar tüketilmesi önerilir. Çekim bölgesi iyileşmeden sert, sıcak veya çok soğuk gıdalardan kaçınılmalıdır. Genellikle 48 saat sonrasında diş hekiminiz aksini belirtmedikçe normal beslenmeye geçilebilir. Ancak 20’lik diş bölgesinde dikiş bulunuyorsa bu süre biraz daha uzayabilir.
20’lik Diş Nerede Çıkar?
20’lik dişler, ağzın en arka kısmında alt ve üst çenelerde birer çift olarak konumlanır. Yani 20’lik dişler toplamda dört adet çıkabilir. Çene yapısının uygun olmaması durumunda bu dişler gömülü ya da eğik şekilde çıkabilir. Çıkış yönleri nedeniyle çoğu zaman çevre dişleri etkiledikleri görülür. Çevre dişleri etkileyen ve konumu düzgün olmayan dişler için çekim işlemi yapılır.
20’lik Diş Kaç Tane Çıkar?
Kişilerde genellikle dört adet 20’lik diş bulunur. Bunların ikisi üst çenenin en arkasında yer alırken diğer ikisi de alt çenenin en arka kısmında bulunur. Ancak bazı kişilerde bu sayı daha az olabilmekte ya da 20’lik dişler hiç çıkmayabilmektedir. Dişlerin sayısı genetik ve gelişimsel faktörlere bağlı olarak değişiklik gösterebilir.
20’lik Diş Çekilmeli Mi?
Her 20’lik diş çekilmek zorunda değildir. Düzgün konumda çıkan, çevre dokulara zarar vermeyen ve çiğneme fonksiyonuna katkı sağlayan 20’lik dişlerin çekime gerek olmayabilir. Ancak dişin ağrı, iltihap, kist oluşumu veya diğer dişlere baskıya neden olması halinde çekim önerilir. Kararı diş hekimimizin klinik muayene ve röntgen değerlendirmesine göre vermesi gerekir.
Ameliyatsız 20’lik Diş Çekimi Yapılabilir Mi?
Dişin konumuna bağlı olarak bazı 20’lik dişler basit bir çekim işlemiyle alınabilir. Eğer diş gömülü değilse ve çevresinde ciddi doku problemi yoksa cerrahi müdahaleye gerek kalmayabilir. Ancak gömülü ya da riskli pozisyondaki dişler için cerrahi çekim gerekir. Diş hekimlerimiz, sizler için uygun yöntemi muayene ve röntgen sonucuna göre belirler.
20’lik Diş Halsizlik Yapar Mı?
20’lik diş çıkarken oluşan enfeksiyonlar veya ağrılar dolaylı olarak halsizlik hissine yol açabilir. Özellikle iltihap durumlarında vücut savunma sistemi devreye girer. Buna bağlı olarak da vücutta genel bir yorgunluk hissedilebilir. Ayrıca uyku düzenini bozan şiddetli ağrılar da kişilerin halsizlik hissini artıran nedenler arasındadır. Halsizlik ve uyku düzenini bozan şiddetli ağrılar mevcut ise diş hekimine başvurulması gerekir.
20’lik Diş Çekimi Sonrası Kanama Olur Mu?
20’lik diş çekimi sonrasında genellikle birkaç saat içinde sonlanan kanamalar son derece normaldir. Bu süre zarfında hekimin önerdiği şekilde tampon uygulanması gerekir. Ancak yoğun veya uzun süren kanamalarda diş hekimine başvurulmalıdır. Özellikle aspirin ve benzeri kan sulandırıcı ilaçlar kullanılıyorsa bu durum mutlaka önceden bildirilmelidir.
Hamilelikte Yirmilik Diş Çekimi Yapılabilir Mi?
Hamilelikte acil durumlar dışında diş çekimi genellikle ertelenir. Ancak şiddetli ağrı, enfeksiyon veya riskli durum varsa hamileliğin 4-6. aralığı çekim için en güvenli dönemdir. Bu süreçte radyografi ve ilaç kullanımı konusunda özel dikkat gerekir. Bundan dolayı her işlem için mutlaka kadın doğum uzmanı ve diş hekimi koordinasyonu gereklidir.
20’lik Dişler Her Zaman Çekilmeli Midir? Hangi Durumlarda Korunabilir?
Her 20’lik dişin çekilmesi zorunda değildir. Diş düzgün çıkmışsa, çevre dokulara zarar vermiyorsa ve temizlikle ilgili sorun yaşanmıyorsa korunabilir. Ancak çoğu zaman konum bozukluğu, baskı, enfeksiyon veya kist gibi problemler nedeniyle çekim önerilir. Bu kararı netleştirmek için düzenli diş hekimi kontrolleri yapılmalıdır. Dişlerin çekilme durumu genellikle gömülü, yarı gömülü veya konum bozukluğu olması halinde gerçekleşir.
Not: Bu içerik, Sancaktepe Boğaziçi Diş Polikliniği uzmanları tarafından sizleri bilgilendirmek amacıyla hazırlanmıştır. Ağız ve diş sağlığınızla ilgili daha fazla bilgi almak veya tedavi süreçleri hakkında detaylı görüşmek için uzmanlarımızla iletişime geçebilirsiniz.
